Diyetisyen


Diyetisyen

Diyetisyen Nedir?

Diyetisyen, yiyecek ve beslenme konusunda uzmanlaşmış bir lisans derecesinin yanı sıra bir hastanede pratik eğitim ve topluluk ortamı sağlayan bir sağlık uzmanıdır. Diyetisyenler sağlığı geliştirme, beslenme bilimi uygulamakta ve beslenme bilincini tedavi etmekte ve malnutrisyonu önlemekte, hastalarına, danışanlarına ve toplum için sağlık ve hastalık alanında terapötik diyet rehberi sunmaktadır.

Kişinin ihtiyaçlarına uygun, kişi için en sağlıklı diyet listesini hazırlar. Şeker hastaları, böbrek yetmezliği, mide hastalıkları gibi sağlık sorunları beslenme ile yakından ilişkilidir. Bu hastalıklara uygun diyet listeleri hastalığı kontrol altına almada etkilidir. Kişinin genel sağlık durumu için en uygun beslenme planı diyetisyen tarafından çıkarılır. Bunlar hazırlanırken hastanın yaşı, fiziksel özellikleri, genel sağlık durumu, hareketlilik düzeyi göz önünde tutulur. Sağlıklı beslenmede, günlük tüketilen besinler protein, karbonhidrat ve yağların gerektiği kadar alınmasını sağlamalıdır. Herhangi birinin eksikliği sağlık sorunlarına yol açar. Bu yüzden dengeli planların oluşturulması gerekir.

Bilinçsiz hazırlanan ve kişiye uygun olmayan diyet listeleri birçok sorunu beraberinde getirir. Örneğin kilo verme amaçlanıyorsa, yağların yakılması gerekir. Fakat doğru hazırlanmayan bir diyet programı kas ve su kaybettirir. Çoğu zaman da verilen kilolar kısa zamanda geri alınır. Aynı şekilde birden bire tüm yeme alışkanlıklarını değiştiren ve fazlaca kısıtlayan detoks gibi programlar diyetisyen tarafından hazırlanmadığında çeşitli sıkıntılara yol açabilir.

Diyetisyen Nasıl Olunur?

Bilindiği üzere diyetisyenlerin tek amaçları kişilerin kilo vermesini sağlamak değildir. Bazı durumlarda kişinin kilo almasına yardımcı olmaları da beklenir. Ayrıca kilo almak ve vermek dışında kişinin genel sağlığı üzerinde etkili olabilecek beslenme tarzlarının oluşturulması da yine diyetisyenlerin görev alanları içerisine girer. Genelde kişilerin zayıflama amacıyla diyetisyenlere başvurduğunu görürüz. Ancak beslenmenin kişinin psikolojisi ve sağlığı üzerindeki etkilerini de göz önüne alırsak; normal kiloya sahip olduğu zamanlarda dahi diyetisyene başvurması gerektiğini öngörebiliriz.

Buradan hareketle diyetisyenlerin insan psikolojisi alanında da uzman olması gerektiğini; toplumun beslenme alışkanlıklarını analiz edebilmesi gerektiğini anlayabiliriz. Diyetisyen olmak isteyenlerin dört yıllık üniversite bölümlerinden olan beslenme ve diyetetik mezunu olması gerekir. Bu bölümün programı dahilinde beslenmenin yapıtaşları, beslenme yöntemlerinin kilo üzerindeki etkileri, beslenmenin psikoloji üzerindeki etkiler, toplumun beslenme alışkanlıkları gibi birçok bilgi öğrencilerle paylaşılır.

Toplumun beslenme alışkanlıklarının yüksek kalorili, yüksek yağlı ve hızlı tüketilen besinlere kaymasıyla beraber diyetisyenlere olan ihtiyaç katlanarak artıyor. Sayılan bu sebeplerin kişilerin kilosu ve psikolojisi üzerinde oldukça fazla olumsuz etkisi bulunduğundan dolayı, toplumsal bir depresyon hali ortaya çıkıyor. Tüm bu süreçlerin analiz edilebilmesi ve yönlendirilebilmesi için de diyetisyenler fen bilimleriyle alakalı olan dersler dışında sosyal bilimlerle alakalı olan dersler de alıyor. Bunlara örnek olarak sosyoloji, psikoloji ve iktisat verilebilir.

İyi bir diyetisyenin insan vücudunu, hücre fonksiyonlarını, sistemlerin işleyişlerini oldukça iyi biliyor olması gerekir. Ayrıca yapılacak müdahalelerin hangi organlar veya sistemler üzerinde nasıl etki göstereceğinin de hesaplanması da önemlidir. Dört yıl boyunca sadece teorik eğitim verilmiyor. Teorik eğitime ek olarak pratik eğitimler yani stajlar da veriliyor. Bu şekilde öğrencinin teorik bilgisi ile pratik bilgisini birleştirmesi hedefleniyor.

Üniversite bölümü dört yıllık olduğu için, bölüme girmek isteyen bireylerin üniversite sınavının ikinci aşamasına da girmesi gerekir. Ayrıca fen bilimleriyle alakalı olmak, sınavda başarılı olmak ve devamında bölümü keyifle okuyabilmek için gerekli bir özelliktir. Sosyal bilimler her ne kadar verilse de diyetisyenlerin asıl ilgi alanı insan vücudu olduğundan dolayı bu durum önem kazanır.

Ayrıca diyetisyen olmak isteyen kişilerin insan ilişkilerinin de kuvvetli olması beklenir. Sürekli olarak hastalarla ilgilenmek gerekeceğinden dolayı, ikna kabiliyeti, otorite kurabilme noktasında etkin olunmalıdır. Çoğu zaman hastalar zayıflamak için başvurur. Ancak ideal kiloya sahip kişilerin de yaşadıkları depresyondan, bunalımdan veya kişisel bazı problemlerinin sebebi olarak beslenme alışkanlıklarını görmelerinden dolayı farklı kategoride insanlarla uğraşılması ve ikna edilmesi gerekebilir.

Sonuç olarak diyetisyen olmak isteyenlerin oldukça sabırlı, sosyal ilişkilerinin kuvvetli, ikna kabiliyeti olan bireyler olması gerekir. Tercihen lisede fen bilimleri ile alakalı olmaları; sosyal bilimlere de ilgi duymaları gerekir. Birçok farklı disiplini birleştiren bir alan olduğundan dolayı diyetisyenlik, okuması kolay bir bölüm değildir.

Kimler Diyetisyen Olmalıdır?

Diyet, dışarıdan bakıldığında oldukça statik bir yapı olarak görülebilir. Basit bir kalori hesabının yapılmasından sonra yazılan besinler olduğu da düşünülebilir. Diyetler statik bir yapı olmanın çok uzağındadır. Kişilerin o an içinde bulundukları duruma, geçmişlerine ve genel olarak toplumun yaşayışına göre şekillenen; estetik anlayış trendlerine uygun olarak yazılmış oldukça esnek yapılardır. Çoğu zaman beslenmenin çok ötesinde bazı tavsiyeleri de içerirler.

Diyet listeleri oluşturmak oldukça ciddi bir çalışma disiplini ister. Diyetisyen olmak isteyenlerin ilk dikkat etmesi gereken şey tam olarak budur. Zayıflamak isteyen kişilerin başvurmasından sonra on dakikada yazılacak ve kalıba dökülmüş diyet listeleri yazmaktan çok uzaktır. Diyetisyen olmak isteyen kişinin çok büyük mesailer harcadıktan sonra gerçek bir diyet listesi ve listeyi tamamlayan öneriler ortaya çıkarabileceğinin bilinmesi gerekmektedir.

Diyet listeleri oluşturmak, diyet yapacak kişinin hayatına dahil olmayı gerektirir. Diyetisyen olmak isteyen kişilerinin insan ilişkilerinin kuvvetli olması gerekmektedir. Karşınıza gelecek kişiler besin tüketmekten uzak durabilen kişiler değildir. Onları anlayabilmeli, yönlendirilebilmeli ve gerektiğinde etkileyebilmelisiniz. Yani diyetisyenin insan psikolojisinden anlaması gerektiğini söyleyebiliriz.

Toplumun beslenme alışkanlıkları, besinlerin nitelikleri ve diyet teknolojileri her gün gelişmektedir. Diyetisyen olacak kişilerin gündemi takip edebiliyor ve kendini geliştirebiliyor olması gerekmektedir. Bazen ise ufak deneyler yardımıyla terminolojiye bir şeyler katmaları gerekir. Yani diyetisyenlik aynı zamanda yenilikçilik anlamına da gelmektedir. Kısacası, diyetisyen olmak isteyenlerin azimli, kararlı, kendini geliştiren ve insan psikolojisinden anlayan insanlar olmaları, meslek yaşamlarında oldukça başarılı olmalarını sağlayacaktır.

Diyetisyen Seçimi Nasıl Olmalıdır ?

Diyetisyenlik oldukça özel bir meslektir. Beslenmeye, insan vücuduna ve insan psikolojisine dair her türlü detayın bilinmesi gerekmektedir. Farklı vücut tiplerine ve farklı beslenme alışkanlıklarına uygun diyet listelerinin oluşturulabilmesi; diyetleri uygulayacak kişilerle birebir temas kurulabilmesi gerekmektedir. Diyetisyen seçimi yaparken dikkat edilmesi gereken bazı hususlar vardır. Kişinin diyetisyenim demesi, seçilmesi için yeterli değildir. Diyetisyen seçerken dikkat edilmesi gereken hususlar şunlardır:

  • İyi bir diyetisyen hiçbir zaman büyük vaatler sunmaz. Kişinin fiziksel durumuna, psikolojik durumuna ve beslenme alışkanlıklarına uygun gelecek şekilde uzun vadeli bir plan oluşturur. Vaatlerini de bu plan dahilinde verir.
  • İyi bir diyetisyen kendini geliştirir. Güncel trendleri ve beslenme alışkanlıklarını sürekli olarak takip eder. Toplumun beslenme alışkanlıklarına aşinadır. Oluşturacağı diyet listelerini bölgesel beslenme alışkanlıklarına göre düzenler.
  • İyi bir diyetisyen kendisine danışan kişinin ihtiyaçlarını tam olarak saptayabilmelidir. Gerektiğinde bu ihtiyaçları daha makul şekilde düzenleyerek danışanına kabul ettirebilmelidir.
  • İyi bir diyetisyen kalıplaşmış diyet listeleri sunmaz. Danışan kişinin ihtiyaçlarını anladıktan sonra kişiselleştirilmiş diyet listeleri hazırlar.
  • İyi bir diyetisyen, diyet listesi hazırladıktan sonra süreçten ayrılmaz. Diyetin uygulandığı süre boyunca danışanı ile temasta kalır. Tüketeceği ve tüketmesi gereken besinler hakkında onu bilgilendirir. Ayrıca yapması gereken spor egzersizleri hakkında da tavsiyelerde bulunur.
  • İyi bir diyetisyen her zaman olumlu tavır içeresindedir. Motive edici konuşmalıdır. Danışanlarının moralini bozacak davranışlardan ve konuşmalardan uzak durmalıdır.

İyi bir diyetisyen genel olarak bu niteliklere sahip olmakla beraber bu niteliklerin ilk bakışta anlaşılması oldukça zordur. Genel olarak iletişim beceresinden ve tavrından; pazarlama yapıp yapmadığından iyi bir diyetisyen olup olmadığı anlaşılabilir. Bu duruma göre de seçim yapılabilir.

En İyi Diyetisyen

En iyi diyetisyen tanımı yapmak zor olsa da deneyimli diyetisyen vardır. Diyetisyenler tüm hastanelerde veya özel ofislerinde çalışabilir. Bu yüzden hasta için ulaşması sıkıntı olmayan, deneyimli diyetisyenlerle çalışmak faydalı olur. Bunun yanında hastanın uzmana güvenmesi, rahat iletişim kurabilmesi de ayrıca önem taşır. Ayrıca, bazı merkezler açan veya çeşitli yollarla tavsiyelerde bulunan, uzman olmayan kişilerden uzak durmak gerekir. Diyetisyen olabilmek için, 4 yıllık yüksek öğretim programı olan beslenme ve diyetetik bölümünden mezun olmak gerekir. Uzman olan kişiler, bu bölümde lisans eğitimini almış kişilerdir. Ayrıca her vücudun ihtiyacı olan diyet programı farklıdır. Bilinçsiz uygulanan diyetler sağlık sorunlarına yol açabilir. Bu yüzden uzman olmayan kişilere itibar edilmemeli, sağlık tehlikeye atılmamalıdır.

Diyetisyen Anadolu Yakası

Sağlıklı bir beslenme planı oluşturmak isteyenler için Anadolu Yakası’nda oldukça başarılı diyetisyenler mevcuttur. Gerek devlet hastanelerinde, tıp merkezlerinde gerekse özel hastanelerde, kendilerine ait ofislerde alanında başarılı diyetisyenler görev yapmaktadır. Her bölgede alanında deneyimli ve güvenilir birçok diyetisyen bulunur. Alanlarındaki son gelişmeleri takip eden, sağlığı ön plana koyan uzmanlar arasından hasta için en uygunu seçilebilir.

Diyetisyen Avrupa Yakası

Diyet listesini bir uzmanın hazırlayıp takip etmesini isteyenler için Avrupa Yakası’nda oldukça başarılı diyetisyenler mevcuttur. Devlet hastanelerinde, tıp merkezlerinde, özel hastanelerde ve kendilerine ait ofislerde konunun uzmanları görev yapmaktadır. Her bölgede alanında deneyimli ve güvenilir birçok diyetisyen bulunur. Alanlarındaki son gelişmeleri takip eden, sağlığı ön plana koyan uzmanlar arasından hasta için en uygunu seçilebilir.

Diyetisyen Fiyatları

Hasta ile uzmanın ilk görüşmesinde, bazı tetkikler yapıldıktan ve hastanın genel durumu hakkında bilgi alındıktan sonra uygun bir diyet listesi çıkarılır. Daha sonraki seanslarda hastanın değişim ve sağlık durumuna göre liste güncellenir. Gerekli takiplerin yapılabilmesi için seansları düzenli takip etmek gerekir. 7-10 gün arayla seanslar gerçekleşir. Her seans için ödeme yapılır. Yapılacak ödeme başvurulan kuruma, uygulanan diyete ve uygulayacak diyetisyenin tecrübesine göre değişir. Fakat genellikle seans fiyatları 100-400 TL arasındadır. Bu ortalamanın üzerine çıkan fiyatlar da vardır. Seanslar toplu ödenecekse indirim uygulanabilir.

Diyetisyen Önerileri

Beslenme planını bir uzmanın hazırlamasına ihtiyaç duyulduğunda diyetisyen seçimi, sonucun etkili olabilmesi için çok önemlidir. Hastanın rahatlıkla ulaşabileceği, deneyimine güvendiği, sağlıklı bir iletişim kurabildiği uzmanlara başvurması faydalı olur. Diyet programı uygulanırken diyetisyenle iletişim, bilgi akışının sağlanması ve motivasyon oldukça önemlidir. Bu yüzden doktor seçiminde hastanın en çok dikkat etmesi gereken konu uzmanla olan iletişimidir. Ayrıca başvurulan kişinin gerçekten diyetisyen olduğundan emin olunmalı, uzman olmayan kişilerin hazırladığı diyet programlarından uzak durulmalıdır.